Dla rodziców
Dziesiątki i jedności: jak pokazać dziecku, że 14 to 10 + 4
Opublikowano:
W zapisie 14 cyfra 1 nie oznacza jednego klocka. Oznacza jedną dziesiątkę, czyli dziesięć klocków, a cyfra 4 mówi o czterech dodatkowych jedności. Pokaż tę różnicę na przedmiotach, zanim poprosisz dziecko o zapamiętanie nazw pozycji.
Najpierw zbuduj jedną dziesiątkę
Przygotuj czternaście klocków i małe pudełko. Policz z dzieckiem dziesięć klocków, wkładając je po jednym do pudełka. Powiedz: „Ta paczka zawiera dziesięć, więc będziemy ją nazywać jedną dziesiątką”. Zostaw pudełko otwarte. Dziecko może sprawdzić zawartość; zamknięcie lub przesunięcie paczki nie zmienia liczby klocków. Jeśli liczenie do dziesięciu jest jeszcze trudne, poświęćcie temu całą rundę.
Zbuduj 14 i połącz model z zapisem
Połóż cztery luźne klocki obok paczki. Jest jedna dziesiątka i cztery jedności: 14 = 10 + 4. Napisz 14 na kartce. Wskaż cyfrę 1 oraz pudełko, a potem cyfrę 4 i luźne klocki. Zapytaj: „Ile klocków jest w paczce? Ile poza nią? Ile razem?”. Ważne jest połączenie zapisu z ilością, nie samo wypowiedzenie słowa „dziesiątka”.
Dlaczego to nie jest 1 + 4
Jedna paczka i cztery luźne klocki to pięć widocznych elementów, ale czternaście klocków. Pytanie musi określać, co liczymy. Otwórz paczkę i rozłóż jej dziesięć klocków. Nadal jest ich czternaście. W dwucyfrowej liczbie miejsce po lewej oznacza dziesiątki, a po prawej jedności. Zamiana cyfr daje 41: cztery dziesiątki i jedną jedność, czyli inną ilość.
Zabawa w magazyn: paczki tylko po dziesięć
Zrób karty zamówień z liczbami 11, 14, 16 i 19. Rodzic wybiera kartę, a dziecko przygotowuje zamówienie: jedną paczkę dziesięciu oraz odpowiednią liczbę luźnych klocków. Kontroler sprawdza zawartość, nazywa dziesiątki i jedności, a następnie zapisuje sumę. Zamieńcie role. Celowo przygotuj paczkę dziewięciu i zapytaj, czy można ją podpisać „10”. Najpierw trzeba uzupełnić brakujący klocek.
Cztery ćwiczenia z wyjaśnieniem
1. Masz jedną dziesiątkę i trzy jedności. Jaka to liczba? 13, ponieważ 10 + 3 = 13. 2. Rozłóż 18 na dziesiątki i jedności. To jedna dziesiątka i osiem jedności: 18 = 10 + 8. 3. Z modelu 16 zabierz dwa luźne klocki. Zostaje 14, bo paczka nadal ma dziesięć, a luźnych klocków są cztery. 4. Jak przedstawić 10? Jedna dziesiątka i zero dodatkowych jedności. Zero nie oznacza pustej paczki.
Co sprawdzić przed kolejnym krokiem
Nie licz paczki jako jednego klocka i nie oznaczaj niepełnej paczki jako dziesiątki. Zapytaj dziecko, ile jedności zawiera dziesiątka, oraz poproś o powrót od paczki do luźnych klocków. Gdy do 19 dołożysz jeden klocek, dziesięć luźnych można spakować: powstają dwie dziesiątki, czyli 20. To osobny krok; nie trzeba go ćwiczyć, zanim model 11–19 będzie zrozumiały.
Krótka kontynuacja w Otto Math
Na koniec dziecko wybiera liczbę od 11 do 19, buduje ją i wyjaśnia jej zapis własnymi słowami. Rodzic może później wybrać krótką trasę z działaniami w Otto Math i poprosić o pokazanie jednego obliczenia na klockach. Aplikację można pobrać z App Store. Zabawa w magazyn jest ćwiczeniem offline opisanym w tym poradniku.